Tâm Lý Học Về Font Chữ: Hiểu và Ứng Dụng Trong Thiết Kế Thương Hiệu

December 12, 2024
Nội dung chính

Tâm Lý Học Về Font Chữ: Hiểu và Ứng Dụng Trong Thiết Kế Thương Hiệu

Trong nhiều thập kỷ, các nhà thiết kế đã sử dụng font chữ để tạo ra bầu không khí và cảm xúc đặc biệt cho thiết kế. Tuy nhiên, sức mạnh của tâm lý học font chữ – khả năng ảnh hưởng đến cảm xúc và nhận thức của người xem về một thương hiệu hay logo – chỉ mới được khai thác sâu rộng trong những năm gần đây. Các font chữ mang tính cảm xúc có thể khiến thương hiệu trở nên đáng tin cậy hơn, thân thiện hơn, hoặc truyền cảm hứng hơn. Vì thế, việc áp dụng chúng đã trở thành công cụ đắc lực trong việc định hình nhận thức thương hiệu.

Bài viết này sẽ giúp bạn khám phá cách áp dụng tâm lý học font chữ trong thiết kế logo, nhận diện thương hiệu, và các dự án thiết kế khác. Bạn sẽ tìm hiểu cách tận dụng sức mạnh của các font chữ để tạo ra phản ứng tích cực từ người xem.

Font chữ tác động thế nào đến tâm lý con người?

Con người không chỉ nhìn hình ảnh như các khối màu sắc và hình dạng – chúng ta có xu hướng gán cảm xúc và đặc điểm nhân hóa cho mọi thứ, kể cả những thứ như logo hay chữ viết. Điều này làm nền tảng cho việc các nhà thiết kế có thể điều hướng phản ứng tâm lý của người xem thông qua các yếu tố như màu sắc và font chữ.

Ngày nay, tâm lý học trong font chữ không chỉ là công cụ của các tập đoàn lớn mà còn được các doanh nghiệp nhỏ tận dụng. Các nghiên cứu cho thấy, font chữ có thể ảnh hưởng mạnh mẽ đến cảm nhận của con người – thậm chí có khả năng thay đổi cách chúng ta trải nghiệm món ăn hoặc khơi gợi cảm xúc mạnh mẽ đến mức làm thay đổi hành vi xã hội.

Hiểu biết về tâm lý học font chữ là yếu tố quan trọng để các nhà thiết kế định hình ấn tượng và sự ghi nhớ của thương hiệu.

Tâm lý học với các loại font chữ

1. Font Chữ Serif: Đáng Tin Cậy

Hình ảnh đại diện tâm lý: Ổn Định, Truyền Thống, Trí Tuệ, và Trang Trọng

Hãy nói về các font chữ trang trọng – font chữ serif. Cho đến thế kỷ 19, hầu hết các sách đều được in bằng font chữ serif – font cách này được kế thừa từ các kiểu chữ La Mã cổ đại và sau đó là chữ Blackletter. Font chữ sans serif đầu tiên xuất hiện vào năm 1816, nhưng serif vẫn phổ biến đến cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20.

Chính nhờ lịch sử lâu đời này, các font chữ serif tạo cảm giác về sự bền vững và truyền thống. Điều này tiếp tục được duy trì trong lĩnh vực thương hiệu và marketing của các hãng luật, ngân hàng và báo chí. Đây cũng là kiểu chữ yêu thích trong ngành xuất bản, khi hầu hết sách vẫn sử dụng font chữ serif, truyền tải cảm giác trí tuệ và quyền uy cho người đọc.

Tâm Lý Học Về Serif Fonts

Những font chữ serif gắn liền với di sản lịch sử, trí tuệ (trên sách và tài liệu học thuật) và sự trang trọng (trên thiệp mời cao cấp hay menu của nhà hàng sang trọng). Vì thế, chúng mang lại cảm giác đáng tin cậy và bền vững. Chúng đại diện cho các tổ chức lâu đời, được tôn trọng, chẳng hạn như trường đại học và ngân hàng.

Không chỉ các trường đại học hay tổ chức tài chính, những doanh nghiệp muốn xây dựng hình ảnh đáng tin cậy và uy tín cũng có thể sử dụng font chữ serif. Các hãng luật, kênh tin tức và thương hiệu thời trang cao cấp thường áp dụng kiểu chữ này để tận dụng cảm giác đáng tin cậy và lâu đời mà nó mang lại.

  • Ví dụ trong logo: HSBC, Wikipedia, TIME, CBS News, Gap, Dior, Rolex, Vogue, Tiffany & Co.
  • Ví dụ font chữ: Baskerville, Addington, Garamond, Caslon.

2. Font Chữ Slab Serif: Mạnh Mẽ và Quyền Lực

Hình ảnh đại diện tâm lý: Bền Bỉ, Mạnh Mẽ, Quyền Lực, và Nam Tính

Font chữ slab serif là phiên bản đậm hơn, táo bạo hơn của font cách serif. Với các nét chữ dày hơn cả thân và chân chữ, chúng giữ lại một số đặc điểm của serif như sự ổn định và truyền thống, nhưng lại mang đến cảm giác khác biệt và nổi bật hơn.

Do thiếu sự tinh tế của serif, slab serif mang lại cảm giác thô ráp, nam tính. Các công ty điện tử và hãng sản xuất xe hơi thường sử dụng slab serif để truyền tải sức mạnh và sự nam tính trong thương hiệu.

Ứng Dụng Trong Branding

Khi được sử dụng đúng cách, slab serif tạo cảm giác mạnh mẽ, đáng tin và lâu bền – đặc biệt phù hợp với các công ty sản xuất. Nó khẳng định hình ảnh của một doanh nghiệp thực tế, thực tiễn nhưng vẫn có cội nguồn lịch sử và đáng tin cậy.

  • Ví dụ trong logo: Sony, Honda, Volvo, IBM, Coach.
  • Ví dụ font chữ: Rockwell, Detroit, Darius, BW Glenn Slab.

3. Font Chữ Sans Serif: Hiện Đại và Thân Thiện

Hình ảnh đại diện tâm lý: Tiến Bộ, Không Chính Thống, Mở Rộng và Thân Thiện

Sans serif là nhóm font chữ không có chân chữ (serifs). Chúng được chính thức phát minh vào đầu thế kỷ 19 nhưng chỉ trở nên phổ biến vào thế kỷ 20, khi font trào hiện đại khuyến khích phá bỏ các font cách truyền thống, bao gồm cả font chữ serif.

Ứng Dụng Trong Branding

Font chữ sans serif mang tính tiến bộ, đơn giản và thường được sử dụng trong quảng cáo và các poster sáng tạo. Chúng đại diện cho sự cởi mở và thân thiện, được ưa chuộng bởi các công ty công nghệ và mạng xã hội để tạo cảm giác hiện đại.

Ngoài ra, các hãng hàng không giá rẻ, công ty logistic và các nhà bán lẻ cũng thường chọn sans serif để tạo sự thoải mái và dễ gần cho khách hàng.

  • Ví dụ trong logo: Nike, Apple, Facebook, Microsoft, Dropbox, Spotify, FedEx, National Geographic.
  • Ví dụ font chữ: Arial, Modelica, Open Sans.

4. Font Chữ Modern Sans Serif: Tinh Tế và Sang Trọng

Hình ảnh đại diện tâm lý: Tinh Tế, Tương Lai, và Sang Trọng

Modern sans serif là một nhánh nhỏ của sans serif, lấy cảm hứng từ font cách hiện đại giữa thế kỷ 20. Những font chữ như Helvetica, Futura và Avenir là những ví dụ lâu đời và nổi tiếng nhất, nhưng font cách này vẫn được ưa chuộng, với hàng loạt font chữ hình học hiện đại ra đời.

Font Modern Sans Serifs thường được sử dụng làm phông chữ quảng cáo và gắn liền với sự bùng nổ của của nghĩa thiết kế hiện đại vào những năm 50. Bạn sẽ thấy font này được sử dụng bởi các công ty kiến trúc, nội thất, và cả thương hiệu thời trang. 

Ứng Dụng Trong Branding

Những font chữ này thường được các doanh nghiệp thiết kế, thương hiệu nội thất và thời trang sử dụng. Điểm thú vị ở chỗ, trong lĩnh vực thời trang, bạn sẽ thấy sự phân chia về lựa chọn font chữ trong logo. Các thương hiệu cao cấp muốn thể hiện sự sang trọng như Dior và Valentino sẽ sử dụng font Serif, trong khi các thương hiệu cao cấp muốn có cá tính tối giản và tương lai hơn như Chanel và Calvin Klein sẽ lựa chọn font Sans Serifs.

Bên cạnh đó, các font Modern Sans Serifs thường có dạng chữ tròn trịa nên cũng có tính ứng dụng đa dạng. Các thương hiệu trẻ em có thể tận dụng tác dụng tâm lý của sự tròn trịa, ngây thơ này.

  • Ví dụ trong logo: Chanel, Celine, Calvin Klein, Burberry, Netflix, Google, Airbnb.
  • Ví dụ font chữ: Futura, George Round, Okana.

5. Font Chữ Script: Sáng Tạo và Lãng Mạn

Hình ảnh đại diện tâm lý: Sáng Tạo, Vui Tươi, Trẻ Trung, và Lãng Mạn

Font chữ Script có dạng chữ viết tay và nghiêng về các cảm xúc ngây thơ hoặc mơ mộng, tuỳ theo vào phong cách và ngữ cảnh. Các font chữ theo phong cách viết tay truyền thống này mang đến cảm giác sang trọng, tinh tế, và thường được các thương hiệu sang trọng cao cấp sử dụng.

Về mặt tâm lý, các font Scripts có khả năng tác động đặc biệt. Đôi khi, các font này còn đem đến cảm giác hoài cổ, vì chúng đã được sử dụng rất phổ biến cho các thương hiệu vào những năm 50. Các thương hiệu như Rayban và Cocacola vẫn giữ font chữ dạng này để củng cố mối liên hệ giữa quá khứ và hiện tại để khai thác tâm lý người dùng.

Ứng Dụng Trong Branding

Chúng thường được sử dụng trong thiệp mời, bao bì sản phẩm trẻ em và các sản phẩm mang phong cách lãng mạn như socola, đồ uống nhẹ hoặc sản phẩm lễ tình nhân.

  • Ví dụ trong logo: Disney, Mailchimp, Ray-Ban, Coca-Cola, Pinterest, Virgin, Kellogg’s, Cartier.
  • Ví dụ font chữ: Moscato Script.

6. Font Chữ Display: Khác Biệt và Độc Đáo

Hình ảnh đại diện tâm lý: Mới Lạ, Táo Bạo, và Linh Hoạt

Nếu bạn bắt gặp một font chữ mà khó đặt vào một nhóm cụ thể, thường đó sẽ là font Display. Các loại font Display có thể kết hợp giữa hình ảnh đồ hoạ với văn bản để tạo ra hiệu ứng thị giác ấn tượng (hãy xem thiết kế của logo Tour de France và NASA). 

Đó cũng là điểm khác biệt của font Display, chúng thường được dùng để làm tiêu đề hoặc logo, chứ hiếm khi là các bản bản đọc thuần tuý. Các designer thường chọn font Display để tạo ấn tượng về sự khác biệt và độc đáo với hiệu ứng thị giác mạnh mẽ.

Ứng Dụng Trong Branding

Display fonts được sử dụng để tạo ra cảm giác khác biệt, gây ấn tượng mạnh mẽ. Những thương hiệu trẻ trung như Lego và Oreo tận dụng font chữ này để tăng sự thú vị và tính độc đáo.

  • Ví dụ trong logo: Tour de France, NASA, Lego, Oreo, Greenpeace, MTV.
  • Ví dụ font chữ: CA Negroni, Cheese Sauce.

Nguồn tham khảo: Internet